SCHAGEN – Van muziekverenigingen en toneelgezelschappen tot musea, kunstenaars, culturele stichtingen en organisatoren van evenementen: de gemeente Schagen kent een breed en actief cultureel landschap. De Kunst en Cultuur Adviesraad Schagen, beter bekend als KCARS, probeert al deze partijen met elkaar te verbinden. De onafhankelijke adviesraad vertegenwoordigt het culturele veld en praat mee over de toekomst van kunst en cultuur in de gemeente.
Kunst en cultuur zijn op veel verschillende plekken in Schagen te vinden. Niet alleen in theaters, musea en expositieruimten, maar ook in dorpshuizen, kerken, ateliers en op tijdelijke evenementenlocaties. Achter veel activiteiten staan vrijwilligers, verenigingen en lokale initiatiefnemers die zich met grote betrokkenheid inzetten.
KCARS wil ervoor zorgen dat deze organisaties en cultuurmakers elkaar weten te vinden en dat hun ervaringen, ideeën en zorgen op de juiste plaats terechtkomen. De adviesraad is er voor organisaties die bijdragen of willen bijdragen aan de kwaliteit van het culturele leven binnen de gemeente Schagen.
Adviseren over kunst en cultuur
Een belangrijke taak van KCARS is het adviseren van het gemeentebestuur. Dat kan gebeuren nadat de gemeente zelf om advies heeft gevraagd, maar de adviesraad kan ook op eigen initiatief onderwerpen onder de aandacht brengen.
KCARS kijkt daarbij naar ontwikkelingen die belangrijk zijn voor culturele verenigingen, kunstenaars, podia, musea en andere betrokken organisaties. Denk bijvoorbeeld aan cultuurbeleid, samenwerking, bereikbaarheid, huisvesting, toegankelijkheid en de mogelijkheden om inwoners bij culturele activiteiten te betrekken.
De adviesraad kan daarnaast rapporteren over het kunst- en cultuurbeleid en contact onderhouden met andere instellingen en adviesorganen. Ook het behartigen van de belangen van aangesloten organisaties en het bevorderen van samenwerking behoren officieel tot de doelstellingen van KCARS.
Daarmee vormt de raad een belangrijke verbinding tussen het culturele veld en de gemeente. Een muziekvereniging, kleine culturele stichting of individuele initiatiefnemer heeft afzonderlijk misschien niet altijd een krachtige stem. Door ideeën en ervaringen te bundelen, kunnen onderwerpen gezamenlijk worden besproken.
Samenwerken en van elkaar leren
KCARS is niet alleen een adviesorgaan. De organisatie wil ook een platform zijn waar culturele organisaties elkaar ontmoeten, kennis delen en mogelijk nieuwe samenwerkingen aangaan.
Dat is belangrijk, omdat veel culturele organisaties met dezelfde vragen te maken hebben. Hoe bereik je een jonger publiek? Hoe zorg je dat een activiteit toegankelijk is voor zoveel mogelijk inwoners? Waar kunnen organisaties terecht voor ondersteuning en hoe kunnen verschillende verenigingen gezamenlijk een evenement organiseren?
Door contacten tussen organisaties te versterken, hoeven zij niet allemaal afzonderlijk het wiel opnieuw uit te vinden. Een museum kan bijvoorbeeld samenwerken met een kunstenaar, een muziekvereniging kan aansluiting zoeken bij een lokaal evenement en een culturele stichting kan gebruikmaken van de ervaringen van andere organisatoren.
Volgens KCARS moet het bundelen van krachten uiteindelijk bijdragen aan een bruisend en veelzijdig cultureel leven in de hele gemeente Schagen. De raad richt zich daarbij op verschillende onderdelen van cultuur, waaronder muziek, dans, theater, film, beeldende kunst, lezingen en activiteiten voor de jeugd.
Cultuur in de dorpen én de stad
De gemeente Schagen bestaat uit veel verschillende dorpen en kernen. Juist daarom is het belangrijk dat culturele activiteiten niet uitsluitend op één centrale plaats worden georganiseerd.
In onder meer Schagen, Warmenhuizen, Tuitjenhorn, Dirkshorn, ’t Zand, Callantsoog, Petten, Schagerbrug, Burgerbrug en Oudesluis zijn verenigingen, kunstenaars en culturele organisaties actief. Samen zorgen zij voor concerten, voorstellingen, exposities, lezingen, kunstroutes, workshops en andere ontmoetingen.
KCARS probeert het volledige culturele werkveld te vertegenwoordigen. De aangesloten organisaties vormen samen een breed gezelschap van muziekverenigingen, koren, theaters, musea, historische organisaties, kunstenaars, culturele kerken en andere lokale initiatieven.
Die spreiding maakt cultuur bovendien zichtbaar en bereikbaar in de directe leefomgeving van inwoners. Een tentoonstelling in een dorpskerk, een concert van een plaatselijke muziekvereniging of een voorstelling in een klein theater kan net zo waardevol zijn als een groot evenement.
Nieuwe plannen voor de komende jaren
Ook de gemeente Schagen wil kunst en cultuur de komende jaren verder versterken. In maart 2026 stelde het college het Uitvoeringsprogramma Kunst en Cultuur 2026–2029 vast. Daarin ligt onder meer aandacht op toegankelijkheid, deelname van jongeren, talentontwikkeling en betere samenwerking binnen de culturele sector.
Een van de plannen is de inzet van een cultuurmakelaar die inwoners, vrijwilligers, organisaties en culturele initiatieven met elkaar moet verbinden. Daarnaast wil de gemeente het voor basisschoolleerlingen makkelijker maken om culturele activiteiten te bezoeken en wordt gekeken naar de toegankelijkheid van culturele locaties.
De kennis en praktijkervaring van lokale makers, instellingen en vrijwilligers zijn belangrijk bij zulke plannen. Zij weten immers wat er speelt, welke kansen er liggen en tegen welke problemen organisaties in de dagelijkse praktijk aanlopen.
Stimuleringsprijs zet cultuurmakers in het zonnetje
KCARS vraagt ook aandacht voor bijzondere culturele initiatieven met de jaarlijkse Cultuur Stimuleringsprijs. Inwoners van de gemeente konden kandidaten voordragen die zich op een opvallende, creatieve, vernieuwende of impactvolle manier voor kunst en cultuur inzetten.
Voor de stimuleringsprijs van 2026 zijn OldSkoel in Burgerbrug, Cultuurkerkje Oudesluis, Kunst op Locatie uit Harenkarspel en beeldend kunstenaar Erica Kraan uit Schagerbrug genomineerd. Een onafhankelijke vakjury kiest uiteindelijk de winnaar. De prijs bestaat uit een geldbedrag van 4.000 euro en wordt op zondag 6 september 2026 tijdens de UITmarkt in Schagen uitgereikt.
Met de prijs krijgen niet alleen de genomineerden extra waardering. De nominaties laten ook zien hoeveel verschillende vormen van kunst en cultuur er binnen de gemeente aanwezig zijn. Van kleinschalige ontmoetingsactiviteiten en muziekavonden tot kunstroutes, exposities en creatieve workshops voor jong en oud.
Cultuur brengt mensen bij elkaar
Kunst en cultuur gaan uiteindelijk niet alleen over een voorstelling, schilderij of concert. Ze zorgen ook voor ontmoeting, herkenning, creativiteit en verbinding. Mensen leren elkaar kennen, ontdekken nieuwe talenten en krijgen de mogelijkheid om zelf actief mee te doen.
KCARS wil eraan bijdragen dat al deze initiatieven zichtbaar blijven en dat organisaties zich gehoord voelen. Door advies te geven, contacten te leggen en samenwerking te stimuleren, probeert de raad een stevig fundament te leggen onder het culturele leven in de gemeente.
Daarmee is KCARS een belangrijke gesprekspartner voor de gemeente én een verbindende kracht voor verenigingen, stichtingen, kunstenaars, vrijwilligers en andere cultuurmakers. Samen zorgen zij ervoor dat kunst en cultuur in Schagen niet alleen behouden blijven, maar zich ook verder kunnen ontwikkelen.
